آفریقا مصر | النداهه

[پرینز اوپال]

اگر حتی یک کتاب درباره اسطوره شناسی یا افسانه‌ها خوانده باشید، حتما با مفهوم موجودی اغواگر آشنا شده‌اید که در دریا زندگی می‌کند. این موجود ماورایی کارش اغوا کردن مردان و ملوانان دریایی بوده و آن‌ها را با صدا و صورت زیبا به خود جذب می‌کند.
در میان نسخه‌های مشابه در فرهنگ‌های دیگر می‌توانیم به Kelpie در اسکاتلند، کاپا در ژاپن و همچنین آویزوتل در فرهنگ سرخپوستان آزتک اشاره کنیم. این هیولاهای آبی که بعضا ظاهر زیبایی هم نشان می‌دهند، در فرهنگ‌های مختلف وجود دارند. آن‌ها با ظاهر و صدای زیبا مردان را به سوی خود جذب می‌کنند و آن‌ها را به کام مرگ می‌کشانند.
رود عظیم نیل دقیقا از میان مصر می‌گذرد و به همین خاطر شیوع حکایت‌های مختلف با منشا آب در این...​

لطفا برای مشاهده کامل مطالب در انجمن ثبت نام کنید.

 

[الف.قاف]

ریشهٔ زبانی و منشأ تاریخی​

«النداهه» در عربی از ریشه‌ی ندا (نداء) می‌آید، به معنی «فراخواندن». یعنی نام او دقیقاً ماهیتش را بیان می‌کند: «زنی که صدا می‌زند». همین نکته جالب است چون در بسیاری از موجودات اغواگر دیگر هم فعلِ «فراخواندن» عنصر مرکزیِ قدرت محسوب می‌شود. نسخه‌های اولیه‌ی داستان احتمالاً در قرن نوزدهم در روستاهای دلتا و علیا مصر شکل گرفته‌اند، جایی که زندگی شبانه‌کنار رود نیل پر از خطرات طبیعی بود.
با گذر زمان، داستان از حالت هشدار صرف (برای ترساندن بچه‌ها از رفتن کنار رود شب‌ها) به اسطوره‌ای فراگیر با لایه‌های روحانی تبدیل شد.

 

[الف.قاف]

ارتباط با جن‌ها و ارواح اسلامی​

در اسلام مصری و فولکلور عربی، باور به «جن‌های ساکن در آب» ریشه‌دار است. این نوع جن‌ها معمولاً مؤنث و اغواگرند، و با موسیقی و صدا به انسان نزدیک می‌شوند. پژوهشگران فولکلور عربی مثل سامی جعان و حلیم باراکات اشاره کرده‌اند که احتمالاً النداهه چهره‌ی بازسازی‌شده‌ی همان جنِ آب است که برای محیط خاص نیل بومی‌سازی شده.در عرف عامه، گفته می‌شود اگر شخصی پاسخ ندای او را بدهد، «روحش قطعاً به ملک جن‌ها می‌رود»؛ یعنی تماس صوتی به نوعی پیمان جادویی تبدیل می‌شود.

 

[الف.قاف]

معناشناسی روانی و جنسیتی​

النداهه از منظر روانکاوی فرهنگی (یونگی) یکی از پرتکرارترین آرکی‌تایپ‌های زنانه است:

«زنِ سایه» یا Anima Devourer — زنِ زیبا و رازآلودی که هم زندگی می‌بخشد و هم می‌گیرد.

در ناخودآگاه جمعی جوامع مردسالار، این چهره بازتابی از ترس از جذابیت زنانه و از میان رفتن کنترل مردانه است.مردی که به ندای او پاسخ دهد، قربانی میل خویش می‌شود؛ یعنی النداهه نه فقط هیولا، بلکه نمادی از وسوسه و تسلیم روانی است.

 

[الف.قاف]

منابع
• Hussein Bassir, Folklore and Fear in
Egyptian Culture (Cairo University,

• Richard H. Wilkinson, The Complet Gods and Goddesses of Ancient Egypt