تفسیر شعر تفسیر شعر | شماره 25 اشعار نیما یوشیج

[bahar]

مرغ آمین درد آلودی است کاواره

بمانده

رفته تا آنسوی این بیداد خانه

باز گشته رغبتش دیگر ز رنجوری نه سوی آب و دانه.

نوبت روز گشایش را

در پی چاره بمانده.

می شناسد آن نهان بین نهانان ( گوش پنهان جهان دردمند ما)

جور دیده مردمان را.

با صدای هر دم آمین گفتنش، آن آشنا پرورد،

می دهد پیوندشان در هم

می کند از یاس خسران بار آنان کم

می نهد نزدیک با هم، آرزوهای نهان را.

بسته در راه گلویش او

داستان مردمش را.

رشته در رشته کشیده ( فارغ از عیب کاو را بر زبان گیرند)

بر سر منقار دارد رشته ی سردرگمش را.

او نشان از روز بیدار ظفرمندی است.

با نهان تنگنای زندگانی دست دارد.

از عروق زخمدار این غبارآلوده ره تصویر بگرفته.

از درون استغاثه های رنجوران.

در شبانگاهی چنین دلتنگ، می آید...​

لطفا برای مشاهده کامل مطالب در انجمن ثبت نام کنید.

 

[bahar]

وندر آشوب نگاهش خیره بر این زندگانی

که ندارد لحظه ای از آن رهایی

می دهد پوشیده، خود را بر فراز بام مردم آشنایی.

چون نشان از آتشی در دود خاکستر

می دهد از روی فهم رمز درد خلق

با زبان رمز درد خود تکان در سر.

وز پی آنکه بگیرد ناله های ناله

پردازان ره در گوش

از کسان احوال می جوید.

چه گذشته ست و چه نگذشته است

سرگذشته های خود را هر که با آن محرم هشیار می گوید.

داستان از درد می رانند مردم.

در خیال استجابتهای روزانی

مرغ آمین را بدان نامی که او را هست می خوانند مردم.

زیر باران نواهایی که می

گویند:

« باد رنج ناروای خلق را پایان.»

( و به رنج ناروای خلق هر لحظه می افزاید.)

مرغ آمین را زبان با درد مردم می گشاید.

بانگ برمی دارد:

ـــ« آمین!​

 

[bahar]

باد پایان رنجهای خلق را با جانشان در کین

وز جا بگسیخته شالوده های خلق افسای

و به نام رستگاری دست اندر کار

و جهان سر گرم از حرفش در افسوس فریبش.»

خلق می گویند:

ـــ« آمین!

در شبی اینگونه با بیداش آیین.

رستگاری بخش ـــ ای مرغ شباهنگام ـــ ما را!

و به ما بنمای راه ما به سوی عافیتگاهی.

هر که را ـــ ای آشناپرورـــ ببخشا بهره از روزی که می جوید.»

ـــ« رستگاری روی خواهد کرد

و شب تیره، بدل با صبح روشن گشت خواهد.» مرغ می گوید.

خلق می گویند:

ـــ« اما آن جهانخواره

( آدمی را دشمن دیرین) جهان را خورد یکسر.»

مرغ می گوید:

ـــ« در دل او آرزوی او محالش باد.»

خلق می گویند:

ـــ« اما کینه های جنگ ایشان در

پی مقصود

همچنان هر لحظه می کوبد به طبلش.»

مرغ می گوید:

ـــ« زوالش...​

لطفا برای مشاهده کامل مطالب در انجمن ثبت نام کنید.

 

[bahar]

باد با مرگش پسین درمان

نا خوشیّ آدمی خواری.

وز پس روزان عزت بارشان

باد با ننگ همین روزان نگونسازی!»

خلق می گویند:

ـــ« اما نادرستی گر گذارد

ایمنی گر جز خیال زندگی

کردن

موجبی از ما نخواهد و دلیلی برندارد.

ور نیاید ریخته های کج دیوارشان

بر سر ما باز زندانی

و اسیری را بود پایان.

و رسد مخلوق بی سامان به سامانی.»

مرغ می گوید:

ـــ« جدا شد نادرستی.»

خلق می گویند:

ـــ« باشد تا جدا گردد.»

مرغ می گوید:

ـــ« رها شد بندش از هر بند، زنجیری که بر پا بود.»

خلق می گویند:

ـــ« باشد تا رها گردد.»

مرغ می گوید:

ـــ« به سامان بازآمد خلق بی سامان

و بیابان شب هولی

که خیال روشنی می برد با غارت

و ره مقصود در آن بود گم، آمد سوی پایان

و درون تیرگیها،

تنگنای خانه های ما در آن...​

لطفا برای مشاهده کامل مطالب در انجمن ثبت نام کنید.

 

[bahar]

و چو شمعی در تک گوری

کور موذی چشمشان در کاسه ی سر از پریشانی.

هر تنی زانان

از تحیّر بر سکوی در نشسته.

و سرود مرگ آنان را تکاپوهایشان ( بی سود) اینک می کشد در گوش.»

خلق می گویند:

ـــ« بادا

باغشان را، درشکسته تر

هر تنی زانان،جدا از خانمانش، بر سکوی در، نشسته تر.

وز سرود مرگ آنان، باد

بیشتر بر طاق ایوانهایشان قندیلها خاموش.»

ـــ« بادا!» یک صدا از دور می گوید

و صدایی از ره نزدیک،

اندر انبوه صداهای به سوی ره

دویده:

ـــ« این، سزای سازگاراشان

باد، در پایان دورانهای شادی

از پس دوران عشرت بار ایشان.»

مرغ می گوید:

ـــ« این چنین ویرانگیشان، باد همخانه

با چنان آبادشان از روی

بیدادی.»

ـــ« بادشان!» ( سر می دهد شوریده خاطر، خلق آوا)

ـــ« باد آمین!

و زبان آنکه با درد...​

لطفا برای مشاهده کامل مطالب در انجمن ثبت نام کنید.

 

[bahar]

ـــ« با کجی آورده های آن بداندیشان

که نه جز خواب جهانگیری از آن می زاد

این به کیفر باد!»

ـــ« آمین!»

ـــ« با کجی آورده هاشان شوم

که از آن با مرگ ماشان زندگی آغاز می گردید

و از آن خاموش می آمد چراغ خلق.»

ـــ« آمین!»

ـــ« با کجی آورده هاشان زشت

که از آن پرهیزگاری بود مرده

و از آن رحم آوری واخورده.»

ـــ« آمین!»

ـــ« این به کیفر باد

با کجی آورده شان ننگ

که از آن ایمان به حق

سوداگران را بود راهی نو، گشاده در پی سودا.

و از آن، چون بر سریر سینه ی مرداب، از ما نقش بر جا.»

ـــ« آمین! آمین!»

*

و به واریز طنین هر دم آمین گفتن مردم

( چون صدای رودی از جا کنده، اندر صفحه ی مرداب آنگه گم)

مرغ آمین گوی

دور می گردد

از فراز بام

در بسیط خطّه ی آرام،

می خواند خروس از دور

می...​

لطفا برای مشاهده کامل مطالب در انجمن ثبت نام کنید.

 

[bahar]

این شعر به نوعی یک شعر اجتماعی و فلسفی است که به موضوعات مهمی چون رنج بشر، امید به رستگاری و دردهای انسانی می‌پردازد. در ادامه، به زبان ساده‌تر و با توضیحات مناسب، مفاهیم اصلی شعر را بررسی می‌کنیم:

خلاصه و توضیحات:




1. مرغ آمین: این موجود نمادین به عنوان یک نماینده از امید و دعا برای رستگاری انسان‌ها معرفی شده است. او در دنیایی پر از درد و رنج، صدای دعا و آرزوهای مردم را به گوش می‌رساند.

2. درد آلودگی و رنج: شعر به وضوح از درد و رنج مردم سخن می‌گوید. مرغ آمین، که نماد امید است، از رنجوری و ناتوانی مردم آگاه است و تلاش می‌کند تا پیوندی میان آرزوها و دردهای آن‌ها برقرار کند.

3. آرزوهای نهان: این بخش به آرزوهایی اشاره دارد که در دل مردم وجود دارد، اما به دلیل شرایط سخت زندگی،...

لطفا برای مشاهده کامل مطالب در انجمن ثبت نام کنید.